Nitrik Asit Nedir? Renksiz, saf haldeyken duman çıkaran, kuvvetli inorganik bir asit (HNO3). Sanayide Ostwald yöntemi, elektrik arkı yöntemi (Norveç yöntemi) ya da sülfürik asitin sodyum nitrat üzerine etkisiyle üretilir. Norveç yönteminde hava, elektrik akım... devamını oku
Nükleik Asitler Nedir? Çekirdek asitler de denir. Genetik yapının temelini oluştururlar. Uzun zincir yapısındaki moleküllerdir. DNA ve RNA olmak üzere iki çeşittir. Kimyasal yapıları bir çeşit şeker ve fosforik asidin birleşmesinden ibarettir. Buna ayrıca Ade... devamını oku
Formik Asit Normal şartlarda sıvı olan, en basit ve en kuvvetli karboksilli asit (HCOOH). Metanoik asit ve karınca asidi adlarıyla da bilinir. 8°C'ta donar, 101°C'ta kaynar. Ciltle temas ettiğinde deriyi kabartır. Kuvvetli bir indirgendir. Cıvayı tuzla... devamını oku
Ftalik Asit Renksiz, prizmatik kristal yapılı, iki değerli aromatik karboksilli asit [C6H4(COOH)2]. 210°C'ta ergir. Yoğunluğu 1,593'tür. Sıcak su, alkol ve eterde iyi çözünür. Klorlu naftalinin türevlerinden ya da naftalinin katalitik oksitlenmesinden ... devamını oku
Baz Nedir? Proton, yani hidrojen iyonu alabilen kimyasal madde. Önceleri asitlerin etkisini ortadan kaldıran tadı ekşi maddelere, daha sonra, çözündükleri zaman hidroksil iyonu veren maddelere baz denmekteydi. Bazlar genel olarak suda iyi çözünürler. ... devamını oku
Bikarbonat Nedir? Karbonik asidin (H2CO3) bir hidrojeni yerine bir metalin geçmesiyle oluşan asit tuz. Sodyum ve potasyum bikarbonatlar (NaHCO3 ve KHCO3) en çok bilinenleridir.... devamını oku
Menengiç Nedir? Menengiç nisan-haziran ayları arasında, yeşilimsi renkte çiçekler açan, 2-6 m yüksekliğinde, kışın yaprağını döken ağaçlar. Çitlenbik olarak da bilinir. Meyveleri önce kırmızımsı olup, daha sonra kahverengine döner. Ağacın dalla... devamını oku
Basit Makineler Kolay iş yapabilme olanağı sağlayan araçlar. Bunlardan biri ya da ikisi, daha karmaşık yapıdaki birçok makinenin parçaları olarak kullanılırlar. Kaldıraç, çıkrık, mil ve tekerlek, makara, eğik düzlem ve vida, hatta fren ve su cenderesi... devamını oku
Hidrosiyanik Asit Renksiz, acıbadem gibi kokan, son derece zehirli bir sıvı (HON). Zayıf bir asittir. Kaynama noktası 26,5C'tır. Sodyum siyanür üzerine sülfürik asit etkisiyle ya da daha çok amonyağın metan eşliğinde kısmî yükseltgenmesiyle elde edilir. O... devamını oku
Kromozom Nedir? İnsan, hayvan ve bitki hücrelerinde yer alan ve kalıtımı taşıyan kıvrım çubuk şeklinde cisim. Kromozomlar, alyuvarlar dışında bütün hücrelerde bulunur. Kromozomların canlılar evreninde en büyük önemi "genetik kodu" taşımalarıd... devamını oku
Palmitik Asit Nedir? Ergime noktası 62,9°C olan organik bir asit. Çoğu bitkisel ve hayvansal yağlarda gliserit biçiminde bulunur ve bunlardan hidroliz yoluyla elde edilir. Palmitik asidin sodyum tuzu genellikle öteki yağ asitlerinin tuzlarıyla birlikte sabun ol... devamını oku
Laktik Asit Laktik asit bakterilerinin (Bacillus delbrücki) süte etkisiyle oluşan, şurup kıvamında, tatlı, kokusuz bir sıvı (hidroksipropiyonik asit, CH3CHOHCOOH). Süt asidi de denir. Yoğurdun mayalanmasını sağlar. Yorucu bir çalışma sırasında kand... devamını oku
Basit Sinüzoidal Hareket Hareketli bir cismin, belli bir denge konumuna olan uzaklığıyla doğru orantılı ama ters yönlü bir ivmeyle yaptığı düzenli titreşimler. Basit harmonik hareket de denir. Grafik olarak, yol ve zaman değişkenli bir sinüs eğrisiyle gösterileb... devamını oku
Pikrik Asit Teknik adı 2,4,6-trinitrofenol olan sarı, kristal yapılı katı madde [C6H2 (NO2)3 OH]. Fenole bir nitro grubu (-NO2) katılmasıyla elde edilir. Kuvvetlice bir asittir. 122°C'ta ergir. Boya, antiseptik ve pansuman sıvısı, ayrıca kuvvetli patla... devamını oku
Sitrik Asit Nedir? Bitki ve hayvan dokularında, özellikle ekşi meyvelerde bulunan renksiz, kristal yapılı, trikarboksilli bir oksi asit; limon asidi (C6H8O7). Ham şekerin Aspergillus niger adlı mantar aracılığıyla mayalanmasından elde edilir. Molekülünde asim... devamını oku
Linoleik Asit Nedir? Bitkisel yağlarda, özellikle keten tohumu yağında (beziryağında) bulunan doymamış bir yağ asidi (C17H31COOH). Yağ kıvamında, sarı bir sıvıdır. Eskiden F vitamini olarak bilinirdi. Günümüzde vitamin değeri pek dikkate alınmaz. Molekül... devamını oku
Hidroklorik Asit Hidrojen klorürün (HCl) sudaki çözeltisi. Piyasada tuzruhu adıyla da bilinir. Doğada volkanların yakınındaki akarsularda bulunur. Mide özsuyunda da %0,3 oranında hidroklorik asit vardır. Derişik hidroklorik asit, ağırlık olarak %35-40 HCl ... devamını oku
Benzoik Asit Nedir? Aromatik karboksilli asitlerden, kristal yapılı, beyaz katı (C6H5COOH). Doğada birçok bitkide bulunur. Toluenin 150°C'ta 4-6 atmosfer basınç altında yükseltgenmesiyle elde edilir. 122°C'ta ergir, 249°C'ta kaynar. Besinlerin bozulmasını önle... devamını oku
Ksilen Nedir? Fiziksel özelliklerinin benzerliğinden dolayı ayrılmaları güç olan üç dimetil benzen izomerine verilen ad [C6H4(CH3)2]. Eskiden taşkömürü katranından elde edilirdi. Günümüzdeyse petrolden elde edilir. Ksilenin yükseltgenme ürünleri (f... devamını oku
Hidroflüorik Asit Hidrojen flüorürün (HF) sulu çözeltisi. Saf hidroflüorik asit çok uçucu bir sıvıdır (kaynama noktası 19,4C). Kurşun ya da plastik kaplarda saklanır. Cama etki ettiğinden buzlu cam yapımında kullanılır. HF'nin cama etkisi, camın bileşi... devamını oku
Aminoasit Nedir? Bir ya da birden çok amino grubu içeren karboksilli asitler. Birçoğunun özel adları olmakla birlikte, aminoasitler, amino grubunun yeri, karboksilden sonra gelen karbon atomları, alfa, beta, gamma harfleriyle belirlenerek, türedikleri karbo... devamını oku
Tartarik Asit Üç stereoizomeri bulunan karboksilli asit (di hidroksi bütanedioik asit (HOOC.CHOH.CHOH.COOH). Üzüm ve karadutta hem serbest hâlde hem de potasyum bitartarat (KHC4H4O8) biçiminde bulunur. Yiyeceklerde ve alkolsüz içkilerde, ayrıca metal tem... devamını oku
Salisilik Asit Nedir? Fenol ve karbon dioksitten elde edilen, beyaz renkli, kristal yapılı, katı organik bileşik [O-C6H4(OH)COOH]. Tıpta kırılmış kemiklerin çevresinde bağlayıcı bir dokunun (kallus) oluşumuna ve siğillere engel olmak amacıyla, ayrıca aspirin v... devamını oku
Asit Nedir? Asitler sanayide önemli uygulama alanına sahip maddelerdir. Bunun sebebi de birçok kimyasal reaksiyonun asit çözeltisinde hız kazanmasıdır. Sülfirik asit, nitrik asit, hidroklorik asit inorganik asitlerdir. Sanayide geniş ölçüde kullanılmak... devamını oku
Asit Yağmuru Nedir? Termik elektrik santrallerinde, sanayinin çeşitli kollarında, taşıtlarda ve ısınma amacıyla evlerde petrol ürünleri ve kömür gibi fosil yakıtlar kullanılır. Bunlar yandığı zaman ortaya kükürtlü ve azotlu gazlar çıkar. Bu gazlar hava... devamını oku
Abdal Halil Ağa Kimdir? ABDAL HALİL AĞA 1872'de doğmuş ve Milli Mücadele Kahramanı olarak 1946 yılında vefat etmiştir. Kahramanmaraş'ın 1919 yılında Fransızlar tarafından işgali sırasında öne çıkan önemli karakterlerden birisidir. Abdal Halil Ağa, Kahramanmaraş'a Malazgirt sonrası ilk yerleşen Oğuz boylarından birisi olan Abdallar oymağının 1919 yılındaki ağasıdır.... devamını oku
Kazakistan Kazakistan, yüz ölçümü bakımından Türk devletlerinin en büyüğü, doğal kaynaklar açısından da en zengin ülkesidir. Doğuda Çin, güneyde Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan, kuzeyde Rusya ile sınır komşusudur. Ayrıca Aral gölü ve Hazar denizine kıyısı vardır. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği?nin çökmesiyle 16 Aralık 1991?de bağımsızlığını ilan etmiştir.... devamını oku
Rüşvet Nedir? Haksız bir menfaat sağlamak için yetkili kişilere çıkar sağlamak. İş gördürmek amacıyla kanunen yetkili bir kimseye gayrimeşru olarak verilen para, mal vesâir menfaat ve fayda. Rüşvetle, ya hak edilmeyen bir menfaat ele geçirilmekte... devamını oku
Rüştiye Nedir? Osmanlı Devleti'nde ortaokul düzeyindeki eğitim kurumu. İlk rüştiye 1858 yılında İstanbul'da açıldı. Sıbyan okullarında verilen eğitimin yetersiz bulunması üzerine açılan bu okullar, askerî ve sivil olarak ayrılırdı. Önceleri Arapça gramer, nahiv (sentaks), inşa (doğru ve güzel yazma), hat... devamını oku
Mütercim Rüştü Paşa Kimdir? (1811 Ayandon-1882 Manisa), Osmanlı sadrazamı. Sinoplu yoksul bir kayıkçının oğludur. İstanbul'a gelerek Asakiri Mansurei Muhammediye ordusuna girdi. Arapça, Farsça ve Fransızca öğrendi. Askerî nizamnameleri Fransızcadan Osmanlıcaya çevirmesi ona "Mütercim" takma adını kazandırdı. 1845'ten başlayarak üst düzeyde çeşitli askerî görevlerde bulundu.... devamını oku
